NL
NL

Bovenop het schoonmaken van je zadelkamer en je uitrusting, het eventuele scheren van je paard en het daarbij horende dekenmanagement, raden we je aan om eens een balans op te maken van de gezondheid van je paard. Je kunt dat natuurlijk samen met een dierenarts doen, maar we kunnen je al enkele tips geven met dingen waar je in alle situaties op moet letten.

Opgelet! De tips die we hier geven kunnen in geen geval de raadpleging bij een veearts vervangen. Het gaat hier eenvoudigweg over educatieve, observeerbare gegevens voor paardeneigenaars, die in geen geval kunnen dienen als medisch advies. Bij problemen moet je systematisch contact opnemen met een professional inzake de gezondheid van je paard.

Het hoofd

Begin je balans op te maken door je paard vanop een afstand te observeren. Begin bij zijn hoofd en ga zo naar achteren, maar niet te snel, want we kunnen al stilstaan bij zijn hoofd. Zijn ogen moeten levendig en helder zijn. Je paard moet in interactie zijn met zijn omgeving, en er niet apathisch en lusteloos bij staan. De manier waarop hij naar zijn omgeving kijkt, en de manier waarop hij met zijn ogen knippert moeten aangeven dat hij zich nergens op fixeert, maar normaal, bewust gedrag vertoont.

Vervolgens kun je even de tijd nemen om de slijmvliezen bij zijn wimpers na te kijken. Breng zijn oogleden zachtjes een klein beetje naar boven en je kunt ze al zien. Deze slijmvliezen moeten roze zijn: zijn ze eerder rood, dan kan dat wijzen op een ontsteking. Zijn ze eerder geel of zelfs grijzig, dan zijn de slijmvliezen te helder, wat op bloedarmoede kan wijzen. Raadpleeg bij twijfel je veearts.

gezondheid-paard-observatie-hoofd
gezondheid-paard-hoeven-huid

De kwaliteit van huid en hoeven

Daarna gaan we kijken naar de huid en de gezondheid van de hoeven. De huid van je paard kun je heel eenvoudig nakijken door met je hand over zijn hele lichaam te wrijven. Zo voel je eventuele bobbeltjes, korstjes of abnormale warmte. Je moet dus een zachte, luchtige vacht voelen, zonder klitten of bobbeltjes, zonder (extra) warme plekken, zonder schilfers.

Let in de winter vooral op de huid van de onderbenen. Veel paarden staan permanent op de wei, en modder en vochtigheid kunnen er heel snel voor zorgen dat je paard mok krijgt. Zorg ervoor dat je die kwaal meteen verzorgt als ze opduikt, en let erop dat ze niet verergert.

Het hartritme

Een paard is eigenlijk een atleet en daarom ligt zijn hartritme van nature vrij laag. Als je paard op de vlucht moet slaan moet zijn hartritme namelijk heel snel de hoogte kunnen ingaan. Heb dus wat geduld en wacht op elke hartslag, zelfs al lijken die heel traag door te komen.

Zo check je de hartslag van je paard: neem de kaak van je paard vast. Strijk met je vingers langs het kaakbeen totdat je de gezichtsslagader onder je vingers voelt. Druk die slagader dan zachtjes tegen het kaakbeen zodat je hem kunt voelen kloppen. Het hartritme van een paard in rust (neem de hartslag dus niet nadat jullie net gewerkt hebben!) ligt tussen de 30 en de 40 hartslagen per minuut.

hartritme-paard
ademhaling-paard-gezondheid

Ademhaling

Vervolgens kan het ook interessant zijn om de ademhaling van je paard eens te volgen. Kijk naar de bewegingen van zijn ribben, daar kun je dat het gemakkelijkst zien. Je paard moet soepel en continu ademhalen, niet te snel en niet met horten en stoten. Zijn ademhaling moet er dus natuurlijk en comfortabel uitzien. Je kunt ze natuurlijk ook nakijken door je hand op zijn neusvleugels te leggen en de luchtstroom te voelen.

Een paard haalt 8 tot 15 keer per minuut adem. Het is het gemakkelijkst om het aantal ademhalingen van je paard gedurende 15 seconden te tellen en die dan te vermenigvuldigen met 4. Zo krijg je het aantal ademhalingen per minuut.

Het spijsverteringsstelsel 

We gaan het natuurlijk ook hebben over een gevreesde vijand: koliek.... Koliek is eerst en vooral een symptoom van buikpijn, maar het is niet het equivalent van een diagnose. Het is een gevolg van iets anders.

Zonder in detail te treden: als je twijfelt over de goede darmwerking van je paard, leg dan je oor tegen de flank van je paard, net voor zijn heup en achter de ribbenkast. Bij een normale darmwerking zul je het dan horen borrelen, de darmen maken van nature een hoorbaar geluid. Hoor je niets, dan werken de darmen misschien niet naar behoren en haal je er maar beter snel een veearts bij.

Om onze inspectie af te ronden: doe even de staart van je paard omhoog en kijk of er mestsporen tussen zijn billen achtergebleven zijn. In dat geval kan je paard diarree hebben, iets dat je toch even moet opvolgen. Kijk ook even toe terwijl je paard mest: kijk naar zijn ademhaling, die moet ondertussen rustig en comfortabel blijven. Lijkt het je paard moeilijk af te gaan? Dat kan wijzen op pijn of een fysieke blokkade. Ook de kwaliteit van de mest zelf geeft heel wat informatie: hij moet vochtig en goed gevormd zijn, en er niet te droog of te nat uitzien.

spijsverteringsstelsel-paard-gezondheid

De temperatuur van je paard

Je temperatuur van je paard neem je anaal met een thermometer. Die temperatuur ligt bij een gezond paard tussen 37,5°C en 38°C. Denk eraan dat de temperatuur van een paard dat net gewerkt heeft, hoger zal liggen. De meting is dan niet betrouwbaar. Opgelet: het gaat dan niet om koorts, wat een ontstekingsreactie is op een ziekteverwekker. Zijn temperatuur ligt dan gewoon hoger omdat het paard net een inspanning gedaan heeft, zijn hart en zijn spieren hebben dus extra energie verbrand. Ook veulens hebben een hogere lichaamstemperatuur dan volwassen paarden!

temperatuur-paard-gezondheid

Een massage voor je paard

Laten we afronden met een paar leuke tips van Loélia Beaufils, onze shiatsu-experte. Zij leert je enkele heel eenvoudige massage- en shiatsutechnieken om het je paard lekker comfortabel te maken tijdens dit zware seizoen (of voor elk ander moment van het jaar!). Deze massages zijn ideaal voor na het werk, of voor de dag erna als je je paard een dagje rust wil geven. Je kunt ze natuurlijk ook gewoon zo geven, om even lekker samen te genieten!

Ontdek de tips van de Blooming riders!