"ATLETIEK, BASIS VAN ALLE SPORTEN"

Voormalig tienkamper François Gourmet combineert zijn werk bij Decathlon Alleur met het coachen van jonge beloften. Wij ontmoetten hem op de atletiekpiste van Waremme voor een gesprek over zijn passie : atletiek.

François Gourmet is in zijn element op de atletiekpiste van de club van Waremme (Waco). De weergoden mogen dan wel hun grillen tonen, toch beleeft de voormalige tienkamper en Belgisch kampioen van 2005 plezier aan het begeleiden van jongeren  tijdens hun estafette. “Ik vind het geweldig om te zien hoeveel vreugde de kinderen hieraan beleven en hoe ze vooruitgaan!”

Met een diploma chemisch ingenieur op zak had iemand die naast zijn job deelnam aan Europese –en wereldkampioenschappen voor een ander pad kunnen kiezen, ver van het tartan van de atletiekpistes. Maar hoewel hij in 2012 stopte met atletiek op topniveau, hield zijn liefde voor atletiek stand. Vandaag verdeelt hij met plezier zijn tijd tussen coachen bij Seraing Athlétisme en Waremme en zijn job bij Decathlon Alleur. Dicht bij de sport die hij zoveel mogelijk wil blijven beoefenen.

“Als het over sport gaat, ben ik een echte duizendpoot geworden. Ik heb van alles gedaan: fietsen,  maar ook gewichtheffen, hardlopen en triatlon. Ik kan niet stilzitten, en wat ik doe laat ik afhangen van waar ik zin in heb en wat mijn doelstellingen zijn. Want ik sport graag, en ik zie mezelf niet graag tien kilo bijkomen. Nadat ik stopte als tienkamper, wou ik het atletiekmilieu niet verlaten waar ik van jongs af aan was opgebloeid. Ik kreeg meteen de kans om te komen werken bij Decathlon, eerst in Luik en later in Alleur. Tegelijk bouwde ik mijn activiteiten als trainer verder uit, door Robin Vanderbemden te begeleiden en nu Julien Watrin en andere atleten, tussen de 14 en 30 jaar.”

atletiek kalenji kinderen
Waarom is atletiek onmisbaar bij het aanleren van een sport?

"Atletiek is naar mijn gevoel de basis van alle sporten. Wie wil voetballen, zal een groot voordeel hebben als hij goed kan lopen. En wie later volleybal wil spelen, heeft veel te winnen door eerst aan atletiek te doen, want springen verbetert de explosiviteit. Algemeen leren kinderen die aan atletiek doen alle basisbewegingen aan: werpen, springen, snel lopen of lange afstanden lopen. Ik raad kinderen die een andere sport beoefenen trouwens aan om ook een keer per week aan atletiek te komen doen: zo kunnen ze hun uithoudingsvermogen, snelheid en coördinatie verbeteren en dat biedt alleen maar voordelen. Op menselijk vlak is het ook een sport die het karakter en de mentale kracht ontwikkelt. Je leert om door te zetten ongeacht de omstandigheden, bijvoorbeeld bij een veldloop in de winter. En ook al is dit een individuele sport, er is zeker ook het clubaspect, dat zijn hoogtepunt bereikt bij de kampioenschappen onder clubs, de Intercercles, en waardoor je leert om in groep te leven en te trainen en elkaar te helpen."

Wanneer kinderen aan teamsport doen, wordt wel eens gezegd dat voor hen winnen niet het belangrijkste is. Geldt dat ook voor atletiek, waar voortdurend op tijden en cijfers wordt gelet?

"Het verschil is dat de overwinningen bij atletiek een heel andere gedaante kunnen aannemen. En net dat is nu net ideaal voor de allerjongsten. Ongeacht het niveau, strijdt iedereen tegen zichzelf. Dankzij de tijden of cijfers kun je als laatste eindigen en toch je eigen record hebben gebroken en dus tevreden zijn, daar waar in andere sporttakken alleen de overwinning een drijvende kracht kan zijn. Iedereen maakt vorderingen op zijn manier, de tegenstander is van minder belang."

Je spreekt over atletiek als een geheel van disciplines en niet als één sporttak waar je specifiek voor kiest. Heeft dat te maken met je verleden als tienkamper of is het beter om zoveel mogelijk atletiekdisciplines te beoefenen dan je te focussen op die discipline(s) waar je in uitblinkt?

"Tot de leeftijd van 14 jaar leggen we een multidisciplinaire beoefening op. En dat heeft niets te maken met mijn achtergrond, dat is gewoon een algemeen principe waar iedereen achter staat. De bedoeling is om alle capaciteiten van het kind zoveel mogelijk te ontwikkelen voordat het later een of meer voorkeursdisciplines kiest. Dat is een basiselement van de training waar ouders en kinderen het soms moeilijk mee hebben, zij zouden liever vanaf heel jonge leeftijd al successen behalen in disciplines waarin ze denken de beste te zijn. Maar zelfs Nafi Thiam heeft aan veldlopen gedaan, ook al was dat niet haar ding. Zij zal het nu ook nooit meer doen, maar dat zij zich er doorheen heeft gezwoegd, heeft ongetwijfeld geholpen om van haar een atlete op topniveau te maken. Bovendien is zich specialiseren niet zonder risico. Een kind dat te vroeg alleen nog maar aan hoogspringen, sprinten of springen doet, zal sneller te kampen krijgen met lichamelijke ongemakken. Op heel jonge leeftijd steeds weer dezelfde specifieke bewegingen maken, wordt niet aangeraden. Integendeel, proeven van verschillende disciplines is net goed voor de algemene ontwikkeling van het lichaam van de atleet."

atletiek kalenji kinderen decathlon
Maar hoe moet je dan een discipline kiezen eens je op de juiste leeftijd bent? Jij was tienkamper, dus je hebt niet moeten kiezen …

"We moeten er geen doekjes om winden. Mensen kiezen logischerwijs voor de discipline die hen het beste ligt, en dat hangt vaak samen met de lichaamsbouw. Want elke atleet wil graag winnen of in elk geval dicht bij de overwinning komen. Indien ik zelf een goede sprinter zou geweest zijn, zou ik zonder twijfel niet hebben gekozen voor tienkamp. Maar mijn niveau was niet zo goed dat ik kon dromen van een Europees of wereldkampioenschap zoals ik die wel heb kunnen doen in de tienkamp. Dit alles geldt trouwens hoofdzakelijk voor degenen die de beste prestaties neerzetten. Voor de anderen speelt het aspect kameraadschap ook een belangrijke rol. Het komt vaak voor dat een groep jonge kinderen samen blijft tot ze 16 of 18 zijn omdat de onderlinge sfeer zo schitterend is.  En dat is waar het bij atletiek vooral rond draait, het plezier en de fijne ontmoetingen. Dat aspect mag je niet negeren."

Op welk detail hamer je als coach het meest?

"Persoonlijke begeleiding ! Elk kind, of elke atleet, heeft verschillende behoeftes en verdient een coach die naar hem luistert. En neen, er bestaat geen toverformule voor een bepaalde discipline. Ieder zal, afhankelijk van zijn eigenschappen, een andere weg kiezen om zijn capaciteiten optimaal te benutten. Het is ook belangrijk dat de atleet vertrouwen heeft in wat men van hem vraagt en dat hij zich begrepen voelt. Dan moet je als coach soms bijna een psycholoog zijn (lacht). Principes die ik, als coach, ook probeer toe te passen in het dagelijks leven."

Plus

"Als atleet kun je niet vals spelen."

Atletiek is een veeleisende sport en talent alleen volstaat niet op de lange termijn. "Bij atletiek hang je alleen van jezelf af. Elk succes dat je behaalt, is het resultaat van een investering, soms van vele jaren", benadrukt François Gourmet. "Je kunt niet vals spelen. Als je goed bent voorbereid, ben je in topconditie op de dag van de wedstrijd. Als dat niet zo is, als je niet voldoende slaapt, te veel afwijkt van de trainingsschema's of die gewoonweg niet respecteert, is dat onmiddellijk te merken aan je prestaties. Atleten, op elke leeftijd, weten dat en daarom zijn ze vaak veel gedisciplineerder dan teamsporters die ook al eens kunnen steunen op hun teamgenoten.”

NAAR BOVEN