HOE LEES JE EEN TOPOGRAFISCHE KAART?

number_1

WAAROM LEER JE BEST OM EEN TOPOGRAFISCHE KAART TE LEZEN?

Een kaart toont het terrein enkel horizontaal, vanuit bovenaanzicht, compact en schematisch. Je moet dus al een beetje ervaring hebben om het verband te leggen tussen de kaart en het terrein. Je zult merken dat je snel niet meer zonder een topografische kaart zult kunnen. Of het nu is om je trektocht voor te bereiden of om je te oriënteren, je kaart helpt je altijd op weg en, in tegenstelling tot een gps of mobiele telefoon, laat een kaart je niet in de steek. Vergeet ook niet om een kompas mee te nemen om nooit het noorden te verliezen.

number_2

DE JUISTE SCHAAL KIEZEN

carte-ign

Voor wandeltrektochten is de perfecte schaal 1/25 000. Dat wil zeggen dat 1 cm overeenkomt met 250 m, ofwel 4 cm voor 1 km. Je kunt er elk detail (waterstromen, bossen, paden, ...) op zien en nauwkeurig bepalen waar je bent. Deze schaalverdeling is terug te vinden op de topografische kaarten Série Bleue en TOP25. Als je in de regen trektochten maakt, kies je voor de TOP25R-kaarten ("R" voor "Résistante"). Die kaarten zijn waterdicht, onverscheurbaar en aan beide zijden bedrukt om plaats te winnen in je rugzak.

number_3

DE KLEURCODES BEGRIJPEN

De kleuren op de kaart zijn niet zomaar gekozen. Ze geven de aard van het terrein weer.
vert
GROEN

Bosrijke gebieden

blanc
WIT

Grasvlaktes en teeltgebieden

bleu
BLAUW

Hydrografie (meren, rivieren ...)

orange
ORANJE

Hoogtelijnen

noir
ZWART

Wordt heel vaak gebruikt om alles aan te duiden wat door de mens is aangelegd; Ook gebruikt voor rotsen en puinhellingen

number_4

GOED OM TE WETEN

Op je kaart zul je donkere en minder donkere zones zien. De schaduwzones, die verwijzen naar heuvels of hellingen, zien eruit als reliëf in het landschap. Theoretisch is er overeengekomen dat de zon vanuit het noordwesten invalt (met een gemiddelde hoek van 45°). Dit is geen element om je te oriënteren maar gewoon een manier om reliëf eenvoudiger op de kaart te kunnen lezen.

number_5

DE VIER INFORMATIELAGEN GEBBRUIKEN OM JE TE ORÏENTEREN

Om zo nauwkeurig mogelijk te zijn, is een kaart opgebouwd uit vier soorten gegevens van menselijke of natuurlijke aard.
carte ign
HET RELIËF

De hoogtelijnen geven je informatie over het reliëf door de volumes en de algemene vormen van het terrein te bepalen. De hoogtelijn is een denkbeeldige lijn die alle punten op dezelfde hoogte met elkaar verbindt. Op kaarten met schaal 1/25 000 zijn om de 10 m hoogtelijnen terug te vinden. Zo heb je tussen vijf lijnen een hoogteverschil van 50 meter. Dus hoe dichter de lijnen op elkaar staan, hoe steiler de helling is. Hoogtelijnen die echter erg ver uit elkaar liggen staan voor een zo goed als vlak terrein met een lichte helling.
Vergeet niet om wandelstokken mee te nemen om eenvoudiger te klimmen en veiliger naar beneden te gaan.

HYDROGRAFIE

Rivieren, beken, meren, moerassen, de zee, enz. zijn overal in het landschap aanwezig. Waterlopen zijn bovendien erg handig voor verdwaalde wandelaars om zich te kunnen oriënteren. De meeste dorpen zijn traditioneel langs een rivier gebouwd. Je moet dan enkel maar de rivier op- of aflopen om er te geraken.

AANGELEGD DOOR DE MENS 

Zwart wordt gebruikt om gebouwen, wegen en paden maar ook administratieve grenzen aan te duiden.

TOPONYMIE 

Deze term verwijst naar de studie van plaatsnamen. Naargelang de nauwkeurigheid van je kaart kun je hier de namen van de kleinste dorpjes tot de grootste metropolen lezen. De bergtoppen en de bossen worden eveneens vermeld.

number_6

REFERENTIEPUNTEN TERUGVINDEN

Deze gegevens zorgen ervoor dat je vaak op een bijzonder nauwkeurige manier kunt bepalen waar je je bevindt.
In de cartografie vermeldt men alle natuurlijke en door de mens aangelegde referentiepunten op de kaart. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een bron, een kapel, een kruis, een bruggetje, een ruïne, een losstaande boom, enz.
Door de legende van de kaart te lezen, kun je eenvoudig bepalen over welk element het precies gaat.

number_7

JE KAART ZONDER INSTRUMENTEN ORIËNTEREN

Er is overeengekomen dat het noorden zich bovenaan de kaart bevindt.
Je kunt de kaart correct oriënteren door ze plat voor je te leggen en te draaien om de elementen van het terrein af te stemmen op de cartografische symbolen.

NAAR BOVEN